Czytelnia

Jennissen S, Huber J, Ehrenthal JC, Schauenburg H, Dinger U. Association Between Insight and Outcome of Psychotherapy: Systematic Review and Meta-Analysis. The American Journal of Psychiatry. 2018;175(10):961-969.

W psychoterapii zorientowanej na wgląd, rozumienie i odkrycie obecnego, problematycznego wzorca zachowania jednostki pochodzącego z przeszłości, jest istotnym celem. W celu zbadania czy istnieje związek między wglądem a efektem psychoterapii, dokonano meta-analizy dotychczasowych prac naukowych (statystycznej analizy wcześniej opublikowanych wyników badań). 

Autorzy definiowali wgląd jako zrozumienie związku pomiędzy przeszłymi i obecnymi doświadczeniami, własnymi utrwalonymi sposobami reagowania, doświadczeniami emocjonalnymi a objawami.

Wybrano 23 streszczenia z grupy początkowo liczącej 13.848 streszczeń. Zastosowano różne statystyki pozwalające na ocenę tzw. tendencyjności w publikacji, wrażliwości oraz siłę związku pomiędzy badanymi zmiennymi.

Wyniki pozwalają na sformułowanie wniosku, że istnieje istotna korelacja między wglądem a wynikami psychoterapii. Wgląd w procesie psychoterapii ma znaczenie, odkrywanie związku pomiędzy obecnym poziomem funkcjonowania (będącym powodem zgłoszenia się na psychoterapię) a rozumieniem własnej przeszłości ma znaczenie.

 

Abbass AA, Nowoweiski SJ, Bernier D, Tarzwell R, Beutel ME. Review of Psychodynamic Psychotherapy Neuroimaging Studies. Psychotherapy and psychosomatics. 2014;(3):142.

 

Zaburzenia psychiczne związane są ze zmianami w metabolizmie mózgowia. Działanie leków stosowanych w farmakoterapii zaburzeń psychicznych jest nacelowane na normalizację takich zmian i normalizację zmian zachodzących w przekaźnictwie synaptycznym oraz w metabolizmie większych struktur mózgu – tak aby nastąpiła redukcja objawów.

Autorzy artykułu chcieli sprawdzić, czy psychoterapia psychodynamiczna oraz psychoanalityczna, wywołują taką normalizację funkcjonowania tkanki nerwowej. Zmiany takie są wychwytywane jedynie za pomocą rożnych technik neuroobrazowania. Aby uzyskać odpowiedź autorzy dokonali meta-analizy opublikowanych wcześniej artykułów dotyczących tych zagadnień.

Wybrano 11 badań, które obejmowały łącznie 210 osób. Grupę badawczą stanowiło 116 osób (między innymi z zaburzeniami nastroju, lękiem napadowym, zaburzeniami pod postacią somatyczną oraz zaburzeniami osobowości typu borderline). Grupa kontrolna składała się z 94 zdrowych osób.

W tych badaniach techniki neuroobrazowania były używane przed rozpoczęciem psychoterapii oraz po jej zakończeniu. Porównywano zmiany w metabolizmie różnych części mózgowia oraz aktywności neurofizjologicznej w obrębie synaps.

Wyniki wskazują na normalizację aktywności synaptycznej oraz metabolizmu w śródmózgowiu, układzie limbicznym oraz korze przedczołowej. Zmianom tym towarzyszyła redukcja objawów klinicznych. Meta-analiza wskazywała na istniejący normalizujący wpływ psychoterapii psychodynamicznej lub psychoanalitycznej na działanie mózgu człowieka. 

 

Steinert C, Munder T, Rabung S, Hoyer J, Leichsenring F. Psychodynamic Therapy: As Efficacious as Other Empirically Supported Treatments? A Meta-Analysis Testing Equivalence of Outcomes. Am J Psychiatry 2017; 174: 943–953

 

W pażdziernikowym numerze American Journal of Psychiatry w 2017 roku ukazał się artykuł oceniający skuteczność psychoterapii psychodynamicznej na tle innych stosowanych metod terapeutycznych.

W Stanach Zjednoczonych odsetek osób z zaburzeniami psychicznymi wśród pacjentów podstawowej opieki medycznej sięga 45%. Stąd ważne jest aby ocenić czy stosowane najczęściej metody są sobie równoważne. Szczególnie istotne było pytanie o równoważność (nie zaś o tzw. większą skuteczność, która jest najczęściej badana) psychoterapii psychodynamicznej wobec psychoterapii behawioralno-poznawczej, interpersonalnej oraz farmakoterapii.

W omawianym artykule kontrolowane były zarówno czynniki specyficzne (technika, procedura), jak i niespecyficzne (np wpływ oczekiwania) – co jest rzadko spotykane w badaniach. Dokonano przeglądu literatury i wyodrębniono randomizowane badania podwójnie kontrolowane prowadzone na dorosłych, które dotyczyły redukcji objawów.

Ostatecznie włączono 23 badania, w których brało udział 2751 pacjentów. Stosowane statystyki (szczególnie poziom testu równoważności)  można uznać za rygorystyczne. Ponadto niezależni sędziowie oceniali wielkość efektu, jakość badania i tzw efekt lojalności. Statystyczne analizy wykazały równoważność w zakresie skuteczności psychoterapii psychodynamicznej, farmakoterapii, psychoterapii interpersonalnej, i psychoterapii behawioralno-poznawczej. Autorzy podkreślają wagę dalszych badań w celu określenia większej skuteczności poszczególnych metod względem siebie.